lên trên

Bài 3: Thanh điệu và những quy tắc cần nhớ

Hai bài trước chúng ta đã học về vận mẫu (nguyên âm) và thanh mẫu (phụ âm) trong tiếng Trung. Tiếp nối khóa học Hán Ngữ 1, chúng ta sẽ đi tìm hiểu về thanh điệu (có thể coi là dấu trong tiếng Việt).


A 4 thanh điệu trong tiếng Trung:

thanh điệu trong tiếng Trung

  • Thanh 1 (thanh ngang) : Đọc cao và bình bình. Gần như đọc các từ không dấu trong tiếng Việt (độ cao 5-5).
  • Thanh 2 (thanh sắc) : Đọc giống dấu sắc trong tiếng Việt. Đọc từ trung bình lên cao (độ cao 3-5).
  • Thanh 3 (thanh hỏi) : Đọc gần giống thanh hỏi nhưng kéo dài. Đọc từ thấp và xuống thấp nhất rồi lên cao vừa  (độ cao 2-1-4).
    Vì cao độ lúc xuống thấp sẽ nghe hơi giống dấu nặng trong tiếng Việt.
  • Thanh 4 (thanh huyền) : Thanh  này giống giữa dấu huyền và dấu nặng. Đọc từ cao nhất xuống thấp nhất (độ cao 5-1).

Mẹo: Đọc thanh 4 bằng cách dùng tay chém từ trên xuống và giật giọng.

Lưu ý: Cách đọc theo tiếng phổ thông, nên một số vùng miền sẽ có phiên âm khác.

thanh điệu trong tiếng trung

Chú ý: Trong tiếng Trung có 1 thanh nhẹ, không biểu thị bằng thanh điệu (không dùng dấu). Thanh này sẽ đọc nhẹ và ngắn hơn thanh điệu. Cẩn thận nhầm thanh nhẹ với thanh 1. Ví dụ: māma.

dấu trong tiếng trung


B Cách đánh dấu thanh điệu

1. Chỉ có 1 nguyên âm đơn

Đánh dấu trực tiếp vào nó: ā ó ě ì…

2. Nguyên âm kép

  • Thứ tự ưu tiên sẽ là nguyên âm “a“: hǎo, ruán…
  • Nếu không có nguyên âm đơn “a” mà có nguyên âm đơn “o” thì đánh vào “o“: ǒu, iōng…
  • Nếu không có nguyên âm đơn “a” mà có nguyên âm đơn “e” thì đánh vào “e“: ēi, uěng…
  • Nếu là nguyên âm kép “iu”, thì đánh dấu trên nguyên âm “u“: iǔ
  • Nếu là nguyên âm kép “ui”, thì đánh dấu trên nguyên âm “i“: uī

C Quy tắc biến điệu

1. Hai thanh 3 đứng cạnh nhau

  • Với 2 âm tiết thì thanh thứ nhất sẽ chuyển thành thanh 2.

Ví dụ: Nǐ hǎo biến âm sẽ thành Ní hǎo

  • Với 3 âm tiết thì sẽ biến âm thanh ở giữa

Ví dụ: Wǒ hěn hǎo sẽ thành Wǒ hén hǎo

2. Biến thanh đặc biệt với bù và yī

  • Chỉ cần âm tiết đằng sau mang thanh 4 thì sẽ chuyển sang thanh 2.

Ví dụ:   Bù ài đọc thành Bú ài

Yīyàng đọc thành Yíyàng

Lưu ý: Chỉ biến âm, cách viết vẫn phải giữ nguyên.

Ban đầuCách đọc
bù + biàn bú biàn
bù + qùbú qù
bù + lùn bú lùn
yī + gè yí gè
yī + yàng yí yàng
yī + dìng yí dìng
yī + gài yí gài

* Xem thêm các từ ghép đi với bu

Quy tắc bu


D Luyện nghe

luyện nghe thanh điệu bài 3

E Luyện tập


ÔN LẠI:

TÓM TẮT:

« Bài viết trước
Bài 2: Thanh mẫu (phụ âm) trong tiếng Trung
Bài viết tiếp theo »
Bài 4: Ôn tập về Pinyin - phiên âm trong tiếng Trung
phạm tiến
Tác giả: Phạm Tiến

Xin chào các bạn, mình là Tiến - người quản trị và cũng là tác giả các bài viết trên Website ToiHocTiengTrung. Ngoài các bài viết hướng dẫn học tiếng Trung. Mình còn viết các bài về văn hóa, lịch sử Trung Quốc.

38 bình luận
Viết một bình luận

  1. trang này học rất chi là hay, dễ hiểu, học xong kiến thức lý thuyết còn có phần nghe và phần bài tập. mình thấy rất bổ ích, cảm ơn toihoctiengtrung.com đã tạo nên trang này cho mọi người cùng học

    Trả lời
  2. Ad cho e hỏi là vở để tập viết tiếng trung thì loại nào tốt ak nhiều quá e hok bik nên chọn
    Với lại cho e hỏi là app để sử dụng tiếng trung dể dàng như tra từ điển hay cách đọc luôn
    Ad cho e link để e dễ dàng tìm nha
    Cảm ơn ad

    Trả lời
  3. Chào bạn, mình đang làm công nhân, và muốn tự học tiếng trung để có thể biết và giao tiếp được với người trung Quốc khi làm việc, bạn cho mình hỏi là nên học tiếng Trung bồi,hay học theo giáo trình thì tốt hơn ạ, vì mình không có thời gian lên lớp, mà chỉ học qua điện thoại thôi ạ

    Trả lời
    • Nếu thời gian không cho phép và bạn cần giao tiếp thật nhanh. Thì mình nghĩ bạn nên học tiếng trung bồi. Khi nói tốt rồi, bạn có thể tìm hiểu thêm về chữ viết. Bạn đang có lợi thế là môi trường người bản xứ. Do đó, về phát âm sẽ chuẩn xác hơn.

      Trả lời
    • Nên bắt đầu từ học phát âm. Khi phát âm được rồi thì nghe sẽ dễ hơn. Để phát âm được thì bạn cần học Phiên âm = vận mẫu + thanh mẫu + thanh điệu. Bạn xem từ bài 1 hoặc xem bài 4 (tổng hợp lại kiến thức 3 bài đầu). Còn Hán Ngữ là sách khá dễ học và được nhiều người theo.

      Trả lời
Viết một bình luận